Τι επιτρέπεται να ισχυριστεί κανείς για τη Βιογεωμετρία — και τι όχι

← Όλο το υλικό στη Βιβλιοθήκη

Η μία πρόταση

Η Βιογεωμετρία, όπως την ασκώ, είναι μεθοδολογία σχεδιασμού και ποιότητας χώρου με ενδείξεις από εργαστηριακά πειράματα και έργα πεδίου, χωρίς δημοσιευμένη έρευνα με κριτές — και οτιδήποτε πέρα από αυτή τη διατύπωση δεν το ισχυρίζομαι.

Γιατί υπάρχει αυτό το κείμενο

Αν φτάσατε εδώ, πιθανότατα ανήκετε σε μία από τρεις κατηγορίες.

Είστε επιφυλακτικοί και θέλετε να δείτε αν θα υπερβάλω. Είστε επαγγελματίας — αρχιτέκτονας, μηχανικός, ξενοδόχος — και χρειάζεστε να ξέρετε τι μπορείτε να πείτε στον δικό σας εντολέα χωρίς να εκτεθείτε. Ή είστε δημοσιογράφος ή ερευνητής και ελέγχετε.

Και οι τρεις αξίζετε την ίδια απάντηση, και είναι αυτή.

Το κείμενο δεν είναι νομική δικλείδα. Είναι η εργασία μου, γραμμένη. Μια αγορά που χτίζεται σε υπερβολές καταρρέει μαζί με αυτές — και θέλω να εργάζομαι σε αυτόν τον χώρο για δεκαετίες.

Τι υπερασπίζομαι

Πέντε θέσεις που στέκουν, και τις υποστηρίζω σε οποιαδήποτε κουβέντα.

Πού σταματώ

Τα παρακάτω βρίσκονται εκτός των ορίων μου. Αν τα ακούσετε από οποιονδήποτε στον χώρο, ζητήστε του τεκμηρίωση.

Οι ερωτήσεις που θα κάνατε

Είναι ψευδοεπιστήμη;

Εξαρτάται από το τι εννοείτε — και η διάκριση έχει σημασία.

Αν εννοείτε «διατυπώνει ισχυρισμούς που δεν έχουν επιβεβαιωθεί με τη μεθοδολογία των φυσικών επιστημών»: ναι, και το γράφω παντού.

Αν εννοείτε «προσποιείται ότι έχει επιστημονική επικύρωση ενώ δεν έχει»: αυτό εξαρτάται από τον καθένα που τη χρησιμοποιεί. Εγώ δεν το κάνω. Δεν μπορώ να μιλήσω για άλλους.

Η ουσιαστική διαφορά ανάμεσα σε ψευδοεπιστήμη και σε αδοκίμαστη υπόθεση δεν βρίσκεται στα δεδομένα. Βρίσκεται στη στάση: η ψευδοεπιστήμη αποφεύγει τον έλεγχο και εξηγεί τις αποτυχίες εκ των υστέρων. Η αδοκίμαστη υπόθεση ζητά τον έλεγχο και δεσμεύεται στο αποτέλεσμα.

Έχω γράψει, σε κάθε άρθρο έρευνας, το ακριβές πείραμα που θα μπορούσε να με διαψεύσει, και έχω δεσμευτεί δημόσια να δημοσιεύσω το αποτέλεσμα όποιο κι αν είναι. Σας καλώ να κρίνετε με αυτό το κριτήριο.

Αν δεν έχει αποδειχθεί, γιατί να πληρώσω;

Δίκαιο ερώτημα. Η απάντηση έχει τρία σκέλη.

Πρώτον, αγοράζετε εργασία, όχι πεποίθηση. Ένα ουσιαστικό μέρος της αξιολόγησης στέκει ανεξάρτητα από τη Βιογεωμετρία: απόσταση από πηγές, διαμόρφωση του χώρου ύπνου, ηλεκτρική εγκατάσταση, υλικά, προσανατολισμός, φως. Είναι κοινός τόπος με τη βιοκλιματική και την υγιεινή της κατοικίας, και παραμένει χρήσιμο ό,τι κι αν πιστεύετε για τα υπόλοιπα.

Δεύτερον, γνωρίζετε ακριβώς τι αγοράζετε. Διαχωρίζω γραπτά ποιο μέρος της πρότασης στηρίζεται σε κοινώς αποδεκτές αρχές και ποιο σε τεκμηριωμένη υπόθεση εργασίας. Αποφασίζετε με πλήρη εικόνα — κάτι που σπανίζει στον χώρο.

Τρίτον, δεν σας ζητώ να πιστέψετε. Σας ζητώ να κρίνετε. Και για να κρίνει κανείς, χρειάζεται δική του εμπειρία — όχι δικό μου επιχείρημα. Γι’ αυτό υπάρχει το υπνοδωμάτιο: το μικρότερο δυνατό βήμα, με το πλήρες πρωτόκολλο, στο σημείο όπου περνάτε το ένα τρίτο της ζωής σας. Ό,τι κι αν συμπεράνετε, θα το έχετε συμπεράνει μόνοι σας. Αυτή είναι η μόνη τεκμηρίωση που σας αφορά πραγματικά.

Δεν είναι απλώς placebo;

Είναι πιθανό, και για ένα μέρος του αποτελέσματος είναι πιθανότατα αλήθεια.

Δεν το θεωρώ ντροπή να το πω. Το placebo είναι υπαρκτό, ισχυρό και καλά τεκμηριωμένο φαινόμενο.

Δύο διευκρινίσεις όμως.

Πρώτον, υπάρχουν ευρήματα που το placebo δεν εξηγεί: το Hemberg της Ελβετίας, η μηλιά στο Wageningen, τα πτηνά στο Suez Canal, οι αποδόσεις στη Nutrinor του Κεμπέκ. Αυτά τα συστήματα δεν έχουν προσδοκίες. Δεν λέω ότι τα ευρήματα είναι αδιάσειστα — δεν είναι, και το εξηγώ αναλυτικά — αλλά η εξήγηση «placebo» δεν τα καλύπτει.

Δεύτερον, ο μόνος τρόπος να απαντηθεί το ερώτημα είναι ψευδο-παρέμβαση με τύφλωση. Αυτό λείπει από ολόκληρο τον χώρο και είναι, κατά τη γνώμη μου, η μεγαλύτερη αποτυχία του.

Γιατί δεν το έχει ελέγξει κανείς σωστά σε πενήντα χρόνια;

Δεν έχω καλή απάντηση, και αυτό με ενοχλεί.

Οι συνήθεις εξηγήσεις — έλλειψη χρηματοδότησης, ακαδημαϊκή απόρριψη, αδιαφορία — είναι μερικώς αληθείς και ταυτόχρονα ανεπαρκείς. Το πείραμα με τη μαγιά κοστίζει όσο μία πτυχιακή εργασία. Η ψευδο-παρέμβαση δεν κοστίζει τίποτα. Η τυφλή αξιολόγηση απαιτεί οργάνωση, όχι χρήματα.

Η ειλικρινής μου ανάγνωση: υπήρξε έλλειψη επιστημονικής κουλτούρας στο εσωτερικό του χώρου. Οι εντυπωσιακές παρατηρήσεις προτιμήθηκαν από τα βαρετά πρωτόκολλα. Αυτό ήταν λάθος και το πληρώνει σήμερα ολόκληρο το πεδίο.

Ποιο είναι το χειρότερο επιχείρημα εναντίον σας;

Θα σας δώσω τρία, με σειρά βαρύτητας.

Το βαρύτερο: η αξιολόγηση γίνεται με εκκρεμές, και οι ελεγχόμενες δοκιμές ραβδοσκοπίας που έχουν δημοσιευτεί δεν έχουν επιβεβαιώσει την ικανότητα εντοπισμού. Οφείλω εδώ μια διάκριση, και θέλω να την κάνω χωρίς να την χρησιμοποιήσω ως διαφυγή: οι δοκιμές αυτές ελέγχουν την κλασική ραδιαισθησία, όπου ο χειριστής θέτει ερώτημα και ερμηνεύει την απόκριση. Η εκπαίδευση που έχω λάβει απαγορεύει ρητά αυτή την πρακτική· χρησιμοποιεί ειδικά σχεδιασμένα εκκρεμή και δομημένο πρωτόκολλο με εξετάσεις. Αυτό σημαίνει ότι οι υπάρχουσες δοκιμές ελέγχουν κάτι άλλο — και ταυτόχρονα ότι το δικό μου πρωτόκολλο δεν έχει ελεγχθεί ποτέ. Το δεύτερο δεν είναι καλύτερο από το πρώτο. Είναι απλώς ακριβέστερο, και το θεωρώ δική μου ευθύνη να το καλύψω.

Το δεύτερο: η ορολογία δανείζεται τη μορφή της φυσικής χωρίς τα μεγέθη της. «Ανώτερη αρμονική του χρυσού» ακούγεται τεχνικό και δεν αντιστοιχεί σε μετρήσιμη ποσότητα. Δεν το υπερασπίζομαι.

Το τρίτο, το πιο άβολο: το 1999 ο Σύλλογος Ιατρών της Αιγύπτου και ο Υπουργός Υγείας κατήγγειλαν δημόσια τους ισχυρισμούς υγείας του δημιουργού της μεθόδου. Το γράφω εγώ, πριν το βρείτε αλλού. Και το θεωρώ σωστό όριο: η μέθοδος επέστρεψε εκεί που ανήκει, στα κτίρια.

Τι θα με έκανε να εγκαταλείψω τη μέθοδο

Σαφής απάντηση, γιατί χωρίς αυτήν τίποτα από τα παραπάνω δεν έχει βαρύτητα.

Δεν χρειάζεται να επινοήσουμε δοκιμασία. Υπάρχουν ήδη τεκμηριωμένες εφαρμογές σε ζωντανά συστήματα — συστήματα που δεν έχουν προσδοκίες, δεν γνωρίζουν τι εφαρμόζεται και δεν μπορούν να επηρεαστούν ψυχολογικά:

• Το έργο στο Hemberg της Ελβετίας — η πληρέστερη τεκμηριωμένη εφαρμογή σε πραγματικό οικισμό, με παρατηρήσεις που κατεγράφησαν σε ανθρώπους, ζώα και βλάστηση γύρω από εγκατάσταση κεραίας.
• Η τριετής εργασία στο Πανεπιστήμιο Wageningen της Ολλανδίας, υπό τον καθηγητή Peter Mols, σε καλλιέργεια μηλιάς — με αναφερόμενο περιορισμό παρασίτων και αύξηση απόδοσης.
• Η ερευνητική εφαρμογή σε πτηνοτροφική μονάδα με το Πανεπιστήμιο Suez Canal και το αιγυπτιακό Υπουργείο Γεωργίας.
• Η επανάληψη του 2014 με τη συνεταιριστική Nutrinor στο Κεμπέκ του Καναδά, σε πτηνοτροφία χωρίς αντιβιοτικά.

Αυτό που λείπει είναι η ανεξάρτητη επανάληψή τους με αυστηρό πρωτόκολλο. Δηλαδή: ψευδο-παρέμβαση (sham) — μια ολόιδια οπτικά εγκατάσταση χωρίς το ενεργό γεωμετρικό στοιχείο· τύφλωση, ώστε όσοι μετρούν να αγνοούν ποια ομάδα είναι ποια· επαρκές δείγμα· και τρεις ανεξάρτητες επαναλήψεις.

Αν μια τέτοια επανάληψη δεν έδειχνε διαφορά ανάμεσα στην πραγματική και στην ψευδο-παρέμβαση, θα εγκατέλειπα τη μέθοδο και θα το έγραφα εδώ.

Είμαι διατεθειμένος να συμμετάσχω στο κόστος μιας τέτοιας επανάληψης. Αναζητώ τον ερευνητικό εταίρο.

Ανοιχτή πρόσκληση σε ερευνητικούς εταίρους

Το κενό που περιέγραψα παραπάνω — απουσία ελεγχόμενης μελέτης με τυφλοποίηση — είναι το σοβαρότερο πρόβλημα αυτού του πεδίου. Θεωρώ ότι όποιος το ασκεί επαγγελματικά έχει υποχρέωση να προσπαθήσει να το καλύψει, αντί να το εξηγεί.

Αναζητώ ενεργά ερευνητικούς εταίρους. Είμαι ανοιχτός σε τρεις διαδρομές, με πλήρη επίγνωση ότι έχουν διαφορετική δυσκολία:

1. Πανεπιστημιακό εργαστήριο βιολογίας ή γεωπονικής. Καλλιέργειες μικροοργανισμών ή φυτικό υλικό, με ψευδο-παρέμβαση και τυφλή μέτρηση. Είναι η ταχύτερη και καθαρότερη διαδρομή: μετρήσιμα αποτελέσματα, μηδενικό ζήτημα προσδοκίας, χαμηλό κόστος.

2. Παραγωγική ή κτηνοτροφική μονάδα. Πανομοιότυποι θάλαμοι, δεδομένα που καταγράφονται ήδη για άλλους λόγους, μεγάλο δείγμα.

3. Ιατρικό ίδρυμα, κλινική ή ερευνητικό κέντρο. Εδώ είμαι εξίσου ανοιχτός, και ταυτόχρονα ρεαλιστής για το τι σημαίνει. Από τη στιγμή που το ερώτημα αφορά ανθρώπους, γίνεται ζήτημα υγείας: απαιτεί έγκριση επιτροπής βιοηθικής, γραπτό πρωτόκολλο, ενημερωμένη συναίνεση και ανεξάρτητη στατιστική ανάλυση. Το θεωρώ σωστό, το αποδέχομαι πλήρως, και το προτιμώ από οποιαδήποτε άτυπη «συνεργασία» που θα παρήγαγε εντυπώσεις αντί για δεδομένα.

Παράλληλα προετοιμάζω προτάσεις προς εταιρείες με πραγματικό ερευνητικό ενδιαφέρον — ξενοδοχειακές μονάδες, χώρους εργασίας, στόλους — όπου ένας σχεδιασμός διασταυρούμενης σύγκρισης είναι εφικτός χωρίς ηθικά εμπόδια.

Οι όροι μου, γραμμένοι από πριν

• Δημοσιεύω το αποτέλεσμα όποιο κι αν είναι. Αν η μελέτη δείξει μηδενική διαφορά, θα δημοσιευτεί εδώ, με την ίδια προβολή που θα είχε ένα θετικό εύρημα.
• Ο ερευνητικός εταίρος κρατά τον έλεγχο του πρωτοκόλλου και της ανάλυσης. Συμμετέχω στην παρέμβαση, όχι στην αξιολόγησή της.
• Δέχομαι την απόρριψη. Ένα ίδρυμα έχει κάθε δικαίωμα να κρίνει ότι το ερώτημα δεν αξίζει τον χρόνο του. Αν συμβεί, θα το γράψω επίσης εδώ.
• Είμαι διατεθειμένος να συμμετάσχω στο κόστος χωρίς αυτό να δημιουργεί καμία απαίτηση ως προς το αποτέλεσμα.

Αν εκπροσωπείτε εργαστήριο, ίδρυμα ή επιχείρηση και το ερώτημα σας φαίνεται ενδιαφέρον — ακόμη και αν η προσδοκία σας είναι ότι θα βγει αρνητικό — επικοινωνήστε μαζί μου. Ένα καθαρό αρνητικό αποτέλεσμα έχει αξία που σήμερα λείπει από ολόκληρο τον χώρο.

---

Μητρώο ισχυρισμών

Πώς να με ελέγξετε

• Οι ευρεσιτεχνίες: WO2005062691, WO2005062690 — Espacenet ή Google Patents. Πέντε λεπτά.
• Η διατριβή Howeidy: δημόσια στο academia.edu.
• Η κριτική στη ραβδοσκοπία: δημόσια βιβλιογραφία ελεγχόμενων δοκιμών. Ψάξτε την.
• Η αντίθετη πλευρά για τον Karim: AmCham Egypt, Business Monthly, Αύγουστος 1999.
• Η πιστοποίησή μου: BG-EHS Independent Licensed Practitioner. Επαληθεύσιμη από τον φορέα.

Αν βρείτε κάτι που αντιφάσκει με όσα γράφω, θέλω να το μάθω και θα διορθώσω δημόσια.

Δεδομένα: Τι δείχνουν οι δομημένες αυτοαξιολογήσεις πριν και μετά — και τι δεν δείχνουν

Επόμενο βήμα

→ Γιατί κάθε σπίτι έχει δικό του γεωπαθητικό προφίλ

→ Η Βιβλιοθήκη: όλα τα τεκμήρια με τη σήμανσή τους → Επικοινωνία και αίτημα αξιολόγησης χώρου

---

Ο Νίκος Κοκοδρούλης είναι BioGeometry® BG-EHS Independent Licensed Practitioner. Η BioGeometry® είναι σήμα κατατεθέν. Η Βιογεωμετρία δεν αποτελεί μορφή ιατρικής διάγνωσης ή θεραπείας. Τελευταία ενημέρωση: 21.08.2026

---

Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και βασίζεται σε δημόσια διαθέσιμη έρευνα. Δεν αποτελεί ιατρική συμβουλή, διάγνωση ή θεραπεία. Για ζητήματα υγείας, απευθυνθείτε σε γιατρό.